TRANH THÊU CHÂN DUNG THEO DÒNG LỊCH SỬ VÀ XU HƯỚNG THỜI ĐẠI

TRANH THÊU CHÂN DUNG THEO DÒNG LỊCH SỬ VÀ XU HƯỚNG THỜI ĐẠI

Tranh chân dung của Việt Nam mới chỉ thực sự phát triển và có những sáng tạo đỉnh cao trong vài thập kỉ gần đây. Chính vì sự non trẻ cùng với những đặc thù riêng những yêu cầu cao về kĩ thuật, mĩ thuật, tinh xảo trong từng đường nét thêu, cũng như vố số yếu tố bất lợi cho sự phát triển của tranh thêu chân dung mà hiện tại tranh thêu chân dung truyền thống vẫn có những hạn chế, khó khăn và thử thách mang tính tồn vong.

Sự biết đến nghệ thuật tranh thêu truyền thống đặc biệt là tranh thêu chân dung truyền thống còn rất hạn chế. Chẳng hạn như khái niệm “tranh thêu chân dung truyền thống Việt Nam” thậm chí là một khái niệm hoàn mới và lần đầu tiên nghe thấy của nhiều người Việt. Số người biết đến còn hạn chế huống hồ chi nói đến việc thưởng ngoạn, cảm nhận và tiến đến sử dụng và góp phần gìn giữ lưu truyền loại hình nghệ thuật tạo hình độc nhất vô nhị này. Sự ảnh hưởng của lối sống hiện đại (góp phần làm lu mờ, làm người ta dần quên đi những nét đẹp truyền thống nói chung trong đó có tranh thêu truyền thống và tranh thêu chân dung truyền thống !), điều này cũng là một tác động rất xấu đến tranh thêu chân dung truyền thống.

Một mối “HIỂM HOẠ” có ảnh hưởng lớn và gây hiểu lầm đáng sợ cho những người chưa có dịp biết đến tranh thêu chân dung truyền thống Việt Nam đó là TRANH CHÂN DUNG CHỮ THẬP TRUNG QUỐC. Bởi sự ít hiểu biết, sự dễ dãi quá đỗi, sự đua tranh theo phong trào số đông mà nhiều người “ tự vẽ mặt mèo” của chính mình bằng một bức tranh chân dung chữ thập.

 Bản thân tranh chữ thập Trung Quốc chỉ làm một thú tiêu khiển giải trí thông thường, một loại game xả stress chứ không thể đảm nhiệm được những nhiệm vụ truyền tải nghệ thuật nào khác chứ đừng nói là đảm nhiệm những yêu cầu khó và khắc khe của tranh Chân Dung. Ấy vậy mà hiện nay có thật  nhiều người đã bỏ ra số tiền không hề nhỏ thuê người làm mẫu và thêu những bức chân dung chính mình hoặc để tặng bạn bè và người thân của họ. Quả thực chỉ có chính những người trực tiếp thưởng ngoạn những “thảm hoạ chân dung đó” thì mới có thể trung thực nhận xét xem nó xấu và lèo bèo cỡ nào. Và tôi luôn tự hỏi “cơn ác mộng” chữ thập Trung Quốc bao giờ mới kết thúc và tôi cũng hy vọng rằng phong trào “mê muội” chữ thập Trung Quốc kết thúc cũng không để lại quá nhiều hậu quả, gây méo mó chệt hướng thẩm mỹ của những ai nhỡ “nghiện game” thêu chữ thập TRUNG QUỐC. Tôi không thổi phồng sự thật nhưng đây là một “vấn nạn” chưa có thuốc trị

Nhìn lại sự phát triển của thể loại tranh chân dung đã có từ lâu đời và phát triển mạnh mẽ của thế giới thì việc vẽ tranh và làm tượng chân dung là một nhu cầu lớn của các thời đại, các tầng lớp và cá nhân nhất là tầng lớp giàu có, quyền thế trong xã hội. Nếu chúng ta biết rằng các thợ chụp ảnh chân dung ngày nay bận rộn như thế nào thì chúng ta cũng không thể ngạc nhiên khi thấy số lượng những bức tranh chân dung nhiều vô kể của các hoạ sĩ đã vẽ vào thời trước. Do đó, trước khi phát minh ra máy chụp hình, vẽ chân dung là công việc của mỗi hoạ sĩ đều phải làm được. Có thể nói từ thời phục hưng trở đi tranh chân dung đã phát triển mạnh. Đó là có thời kỳ giai cấp tư sản ngày càng lớn mạnh, nhân cách con người được tôn trọng.

Lúc này con người đã có thể tự do phát triển trong mọi lĩnh vực và có rất nhiều nhà buôn, học giả và những người giàu có quyền tước đã làm cho nhu cầu tranh chân dung ngày càng lớn. Đã xuất hiện những hoạ sĩ chuyên vẽ chân dung như Holbein, Moroni, Drues… Những bức chân dung nổi tiếng đã đi vào lịch sử mĩ thuật thế giới như tác phẩm “LaJoconde” của Leonar da Vinci, ca ngợi vẻ đẹp và nụ cười bí hiểm của người thiếu phụ trong tranh, bức tranh “ Đức mẹ Maria và chúa hài đồng” của Raphaen ca ngợi vẻ đẹp về sự thánh thiện của tình mẫu tử, còn tác phẩm “ Người đàn bà xa lạ” của Kramska hoạ sĩ Nga miêu tả vẻ đẹp kiêu sa của người thiếu phụ Nga.

‘Đức mẹ Maria và chúa hài’ của Raphaen

‘Đức mẹ Maria và chúa hài’ của Raphaen

Kiệt tác “La Joconde” của danh họa Leonardo Da Vinci

Kiệt tác “La Joconde” của danh họa Leonardo Da Vinci

Ở Hà Lan đã xuất hiện hàng loạt  tên tuổi các hoạ sĩ như Rubens. Rembrandt chân dung nổi tiếng như Reoir với “chân dung nữ diễn viên Janxamarri” hay “ Thiếu nữ với chiếc quạt”, Van Gogh với nhiều chân dung tự hoạ’’, Cézanne với “người thiếu nữ đội chiếc mũ len” hay “Lucie và bạn cùng hội viên”… Đặc biệt Picasso với bức chân dung tuyệt đẹp “Gertrude Stein” Picasso vẽ rất nhiều tranh chân dung. Năm 1996, viện bảo tàng Mĩ thuật hiện đại NewYork đã mở một triển lãm mang tên “Picasso và tranh chân dung”  đó là tác phẩm chuyên vẽ về chân dung của ông trong suốt bảy thập niên.

‘Người đàn bà xa lạ’ của Kramska.

‘Người đàn bà xa lạ’ của Kramska.

Ở Việt Nam, trong kho tàng nghệ thuật truyền thống, số lượng tranh chân dung hầu như rất ít, căn bản là chân dung thờ cúng. Ví dụ chân dung Nguyễn Trãi (lụa). Năm 1952, Trường Cao đẳng Mĩ thuật Đông Dương ra đời, chấm dứt nền nghệ thuật khuyết danh thì loại tranh chân dung mới phát triển và ngày càng phổ biến. Chúng ta có rất nhiều tác phẩm đẹp như: “Thiếu nữ bên hoa huệ” của hoạ sĩ Tô Ngọc Vân; “Em Thuý” của hoạ sĩ Trần Văn Cẩn, “Thiếu nữ bên hoa sen” của hoạ sĩ Nguyễn Sáng, “Em Liên” của hoạ sĩ Huỳnh Văn Gấm, “Tự hoạ” của hoạ sĩ Bùi Xuân Phái…

Tác phẩm Em Thúy của Trần Văn Cẩn

Tác phẩm Em Thúy của Trần Văn Cẩn

“Em Liên” của hoạ sĩ Huỳnh Văn Gấm

“Em Liên” của hoạ sĩ Huỳnh Văn Gấm

Như vậy sự tự sáng tạo của các nghệ nhân thêu chân dung truyền thống Việt Nam đã góp phần to lớn và làm phong phú thêm kho tàng nghệ thuật chân dung truyền thống của dân tộc. Nghệ thuật tranh thêu tranh chân dung đã kế thừa và phát huy rất tốt nghệ thuật truyền thống trong một diện mạo mới chất liệu riêng, kĩ thuật mới riêng biệt mà chỉ TRANH THÊU CHÂN DUNG truyền thống mới có.

Tranh thêu chân dung ông tôi

Tranh thêu chân dung ông tôi

Tranh thêu chân dung đã tách mình ra một trường phái riêng khác lạ không thể lẫn với một trường phái nào khác được. Trải qua một quá trình lâu dài gắn liền với sự phát triển của nhân loại ,tranh thêu chân dung đã xuất hiện theo nhu cầu cuộc sống của con người, đáp ứng nhu cầu thực tế, nhu cầu tinh thần của con người . Nó đã tồn tại và phát triển đến ngày này, góp phần không nhỏ vào nền Mĩ Thuật của Việt Nam cũng như của Thế Giới  .

Tranh thêu chân dung Napoleon vượt dãy Alps trên lưng chiến mã Marengo

Tranh thêu chân dung Napoleon vượt dãy Alps trên lưng chiến mã Marengo

Tranh thêu chân dung Nữ Hoàng ELIZABETH

Tranh thêu chân dung Nữ Hoàng ELIZABETH

TRẦN THỊ NHƯ Ý

http://tranthinhuy.com/

Điện thoại tư vấn: 0969 460 147 – 0946 354 357 

Tác giả bài viết: Nguyễn Trí Đạt./.

Nguồn tin: http://tranhtheutayhue.com

Chú ý: Việc đăng lại bài viết trên ở website hoặc các phương tiện truyền thông khác mà không ghi rõ nguồn http://tranhtheutayhue.com/ là vi phạm bản quyền.

Comments

  1. trần quang phúc says:

    Chào chị:
    Bài viết của chị quả thật là xuất sắc, nhưng bên cạnh bài viết xuất sắc thì tranh cũng quá tuyệt vời. Những tác phẩm tranh thêu chân dung đã hoàn thành quả thật là độc đáo, nó đã lột tả được thần sắc của nhân vật.
    Chúc chị thành công hơn nữa nhé.

Speak Your Mind

*